Home

Antiek Galerij

[Up] [Antiek Galerij] [Juwelen Ontwerpen] [Specials] [Stukken]
Up Next

 

Pendeloque (Syberg)

 

English  


Objectief

   Een klein stukje over antieke juwelen: symbool van vrouwelijke macht en mannelijke grootheid - zo ziet het er toch naar uit.


Subjectief

   We gaan even terug in de tijd, niet al te ver, om te zien hoe oma zich mooi maakte met snuisterijen.

Broche met zilver aan de voorkant, en goud achteraan. Bevat 48 kleinere en 5 grotere roos geslepen diamanten en een natuurlijke saffier in het midden. Kan gesitueerd worden in het laatste kwart van de 19e eeuw (Victoriaans). Afmetingen : 33 mm breed en 35 mm lang.

Roos slijpsel, Topazery, Ref. 1

We vinden het roos slijpsel vanaf de jaren 1500, en ze waren populair tot begin 1900. De vorm van het slijpsel doet denken aan de bloembladen van een roos. De bodem is plat. Het aantal facetten varieert van 3, 6, 12, 18, tot zelfs 24. 

[Rose Cut

Rose cut diamonds were introduced as early as the 1500's and were popular until the early 1900's. The shape of a rose cut diamond resembles the petals of a rose bud. The bottom is flat. The crown is domed shaped and the facets meet in a point in the center. The number of facets varies from 3,6,12,18,to 24 facets.]

We willen het roos slijpsel van naderbij bekijken, meer bepaald in de broche hierboven, aan de hand van de onderste diamant - die in het slingertje (zowel de onderste diamant als de saffier zijn aan een lusje opgehangen, en kunnen bewegen ten opzichte van de broche zelf).

Diamant, roosslijpsel (Syberg)
Roos slijpsel, bovenaanzicht (Syberg)

Het is alsof de steen gemaakt is van spiegels (diamant heeft een hoge brekingsindex, en is erg reflecterend). Vanaf de punt in het midden lopen zes driehoeken naar beneden, gevolgd door nog eens zes trapeziums. De steen is erg vlak, wat goed te zien is in de foto hieronder, met een zijaanzicht van het stuk.

Diamant, roos, in klauwzetting (Syberg)
Roos slijpsel, zijaanzicht (Syberg)

Het is blijkbaar slechts een bijna plat schijfje diamant, met een vlakke onderkant. De zes klauwen die die steen vasthouden zijn goed te zien. Merk ook op, dat wat er van 'ver' zo perfect uitziet, van heel dichtbij hier en daar een foutje, asymmetrietje, gaatje, onnauwkeurigheidje,... vertoont. De onderkant - de achterkant van de broche eigenlijk - is wel degelijk van goud gemaakt (gele ring), en de kroon die de steen draagt is in zilver (zwart geworden door oxidatie).

Diamant, roosslijpsel onderkant (Syberg)
Roos slijpsel, achteraanzicht (Syberg)

Aan de achterkant zien we dus de gouden ring die de kroon met de steen draagt (goud), en de doorzichtigheid van de steen. Eigenlijk zou er geen onzuiverheidje te zien mogen zijn in het kristal, maar onderaan zien we hier een draadje, nee, een krak (glets) of defect. Komt in diamant veel voor (en in andere stenen ook). De glets is op alle foto's te zien, in vooraanzicht is het precies of er is een stuk af (wat niet het geval is).


Centrale Saffier (Syberg)

De centrale Saffier is achtkantig geslepen - trekt al een beetje op het moderne briljant slijpsel. Het is een donker blauwe natuurlijke steen. Let er ook op dat de overige diamanten niet zo mooi rond zijn als die van daarpas (de grootste die onderaan bengelt). Het slijpsel is ook niet zo mooi afgewerkt. De randen van het zilveren frame zijn met een 'millegriffe' bewerkt: allemaal kleine bolletjes na elkaar. De greinen (uitgestoken bolletjes zilver naast de stenen) houden de stukjes steen op hun plaats. Het is een hele klus om dergelijke zettingen te leren uitvoeren...

Alhoewel het in de Victoriaanse tijd mode was om bloementaal te gebruiken om te spreken over de bloemetjes en de bijtjes, is het toch een erg vrouwelijk juweel, met een opening (een zwart gat), en een pikant detail in een andere kleur er middenin - en van de bolletjes er onder zullen we natuurlijk niets zeggen (zou Freud zeggen). De ronde bloem-broche in haar geheel is netjes symmetrisch opgebouwd, strak en zedig, net zoals Koningin Victoria zelf.

Queen Victoria, citaat. Ref. 2

   Queen Victoria. Ref. 2 Koningin Victoria, Wikipedia, Ref. 2

De Victoriaanse moraal is een distillatie van de morele opvattingen die heerste gedurende de regering van Koningin Victoria (1837-1901), en gedurende de hele 19e eeuw in Groot-Brittannië  in het algemeen. Deze moraliteit is niet gebonden aan deze historische periode en kan omschreven worden als een set waarden dat gekenmerkt is door seksuele repressie, lage tolerantie tegenover misdaad en een sterke sociale ethiek.

[Victorian morality is a distillation of the moral views of people living at the time of Queen Victoria (reigned 1837 - 1901) in particular, and to the moral climate of Great Britain throughout the 19th century in general. It is not tied to this historical period and can describe any set of values that espouses sexual repression, low tolerance of crime, and a strong social ethic.]

Kijk maar naar de rok van deze Madam. Het is alsof de broche hierboven er rechtstreeks is uitgevallen - en ze zou er zeker en vast helemaal niet mee kunnen lachen ook. Het is belangrijk op te merken dat tegenwoordig dezelfde moraliteit terug in de mode aan het geraken is - en dus allicht de antieke juwelen ook.


Vierkante Moer, achterkant (Syberg)

Of dat er in moderne juwelen evenveel werk zal gestoken worden (over het algemeen) als in bovenstaand Victoriaans model, is zeer de vraag. We hebben twee verschillende lagen metaal op elkaar, en verschillende onderdelen konden blijkbaar op verschillende manieren in elkaar gezet worden, gelet op de vierkante moer hierboven, die op een vijs gedraaid is op de tak met twee blaadjes linksonder. Een gouden moer! Het opgedraaide stuk is dan wel vastgesoldeerd op de rest van de broche.


Naald of Speld (Syberg)

De naald of speld die de broche vastzet op een kledingstuk, is ook bijzonder vakkundig afgewerkt. Kijk maar naar de scharnier. Het slot, aan de linkerkant op de foto, is slechts een lus, maar de naald is verend opgesteld, zodanig dat die er blijft achterhaken.

Een andere broche is van dezelfde periode, misschien wel van dezelfde ontwerper, en is meer vuurwerkachtig van inspiratie: van binnen naar buiten, meer in de hoogte en de laagte.

Victoriaanse Broche, zilver en goud (Syberg)
Broche (Syberg)

Broche in zilver met een verguld achterste, of moeten we zeggen, een broche in goud met een verzilverde voorkant? Bevat 57 diamanten in roos slijpsel, een beetje beter geslepen dan die van de vorige broche. Afmetingen: 31 mm breed en 46 mm lang.


De Kroon op het Werk (Syberg)

De vrouwelijke rondheid werd hier vervangen door de mannelijke piekerigheid. Zou best passen op de kroon van Koningin Victoria, op haar kop gezet door een man heel zeker - anders zou ze een breed uitwaaierende hoed hebben gedragen, om zo veel mogelijk terrein te bezetten. Mannen doen dat met een Totempaal, zo hoog in de lucht als maar kan.

Churchill, Ref. 3
Churchill, © Postzegelvereniging, Ref. 3

In de rechterbovenhoek zien we het silhouet een Britse Schone - komt nogal eens voor op Cameeën. We zullen maar denken dat het een Koningin is. In de hoed van de Beroemde Heer kan heel wat grijze stof, maar het zal wel lucht zijn. In zijn mond houdt hij een ferme sigaar. Vroeger moesten kersverse vaders ook steeds een sigaar roken, kwestie van tonen wat men in huis heeft. En, zijn gezicht zegt dat hij niet zal nalaten er gebruik van te maken ook.

Antieke Oorbellen (Syberg)
Vrouwelijke oorbellen, pendeloque (Syberg)

Vrouwen laten zich meer gelden door het trekken van de aandacht met glinstertjes, of, met tranen (van vreugde, of 'red mij een keer'). De Pendeloque oorbellen (traan en pendule tegelijk - alles eraan kan slingeren) bevatten een ferme druppelvormige roos geslepen diamant onderaan, eentje vanboven tegen de oorlel (om het gaatje weg te steken) en nog eentje halverwege. Alles is mooi in een kroonvormige kast gezet (en daar is nogal wat vijlwerk aan als ze met de hand gemaakt zijn).

Antieke Oorbellen (Syberg)
Oorbellen, zijaanzicht (Syberg)

De oorbellen zijn ook in goud aan de achterkant en van zilver vooraan. Let ook op de platheid van de diamanten in zijaanzicht. Bij modern briljant slijpsel wordt alle licht dat er in valt naar voor gedirigeerd. Bij het antieke ding komt de schittering vooral van reflectie op het oppervlak van de roos. We vinden in totaal 6 diamanten. Lengte van de bellen : 27 mm.

Negligé (Syberg)
Negligé (Syberg)

Het volgende object stamt uit een wat latere periode (1905-1910), en zou een negligé hanger moeten voorstellen in platina met diamanten gezet, maar, we vinden noch platina noch diamant. Alles is fake. Het handwerk is gewoon gegoten metaal (?) en de diamanten zijn van glas. Ongeveer 5 cm lang. Het was vroeger ook niet allemaal goud dat blonk.

Collier (Syberg)
Collier (Syberg)

Dit prachtig gouden detail van een collier is helemaal hol van binnen, slechts 14 karaat, en lijkt volledig machinaal te zijn vervaardigd. Hoe ze het gesoldeerd gekregen hebben is een raadsel: de plaat is slechts 0.2 mm dik.

Ketting (Syberg)
Ketting (Syberg)

De ketting van hetzelfde hals sieraad is ook heel elegant van ontwerp, jammer van de kwaliteit. Goud was op dat moment waarschijnlijk peperduur (of de peper was zijn gewicht in goud waard).

Referenties

  1. Roos slijpsel. Topazery ©,
    http://www.topazery.com/antique-diamonds.htm

  2. Koningin Victoria. Wikipedia (Public Domain),
    http://en.wikipedia.org/wiki/Victorian_morality

  3. Churchill, © Postzegelvereniging.
    http://www.postkoets.nl/artikelen/churchill.html

 

 

A. Syberg, Belgium
E-Mail Syberg : Home Page

Copyright © 2005 A. Syberg
Site Last  update 14.01.2007